Xử trí khi trẻ hóc dị vật ngày Tết

Để có những ngày Tết thật vui vẻ, an toàn, các bậc phụ huynh cần lưu ý chăm sóc, bảo vệ trẻ cẩn thận. Không cho trẻ ngậm các loại kẹo, các loại hạt như hướng dương, hạt bí, hạt dẻ cười… để tránh nguy cơ trẻ bị dị vật đường thở.

Trẻ bị dị vật đường thở là có một vật lạ rơi vào đường thở, thường xảy ra khi trẻ vừa ăn vừa cười, hoặc bú bình, ăn không đúng cách.

1. Nguyên nhân

- Sặc sữa, cháo, cơm.

- Hít phải dị vật nhỏ như các loại hạt: cơm, dưa, lạc hoặc các vật nhỏ như ốc vít, kẹp giấy.

2. Dấu hiệu nhận biết

Trẻ khỏe mạnh, đột nhiên ho sặc sụa, tím tái, khó thở.

3. Cách sơ cứu

a. Nếu trẻ còn hồng hào, khóc được, nói được, không khó thở thì đưa trẻ tới bệnh viện ngay để gắp dị vật.

b. Nếu trẻ tím tái khó thở không khóc được: cần phải sơ cứu ngay:

+ Nếu trẻ dưới 2 tuổi

- Đặt trẻ nằm sấp, đầu thấp trên cánh tay trái, giữ chặt đầu và cổ trẻ bằng bàn tay trái

- Dùng gốc bàn tay phải vỗ 5 cái thật mạnh vào lưng trẻ ở giữa 2 xương bả vai.

- Sau đó lật ngửa trẻ sang tay phải, nếu còn khó thở tím tái, dùng 2 ngón tay ấn mạnh vào vùng ½ dưới xương ức 5 cái.

- Nếu dị vật vẫn chưa rơi ra ngoài thì lại lật đứa trẻ lại vỗ lưng. Luân phiên giữa vỗ lưng và ấn ngực cho tới khi di vật rơi được ra thì thôi.

Cách xử lý khi trẻ nhỏ dưới 2 tuổi hóc dị vật.

+ Đối với người lớn và trẻ lớn

Người ta làm nghiệm pháp Heimlich

Trẻ còn tỉnh:

- Đứng sau lưng trẻ vòng hai tay ôm lấy thắt lưng trẻ.

- Nắm chặt bàn tay thành một quả đấm đặt ở vùng thượng vị, ngay dưới chóp xương ức, phía trên rốn.

- Ấn 5 cái dứt khoát theo hướng từ trước ra sau, từ dưới lên trên, mạnh nhanh.

- Có thể lặp lại 6-10 lần ấn bụng cho tới khi dị vật rơi ra ngoài

Xử trí với trẻ lớn: Đứng sau lưng, vòng tay ôm thắt lưng trẻ.

Nếu trẻ hôn mê:

- Đặt trẻ nằm ngửa, quỳ giữa 2 chân của bệnh nhân

- Đặt gốc bàn tay lên vùng thượng vị dưới xương ức

- Ấn 5 cái dứt khoát nhanh mạnh vào bụng theo hướng từ dưới lên trên

- Lặp lại 6-10 lần cho tới khi dị vật rơi ra ngoài

- Nếu nạn nhân ngừng thở thì vừa thổi ngạt vừa làm Heimlich

- Sau khi nạn nhân khóc được phải đưa ngay tới bệnh viện để kiểm tra.

4. Những việc cần tránh

- Không can thiệp gì nếu bệnh nhân khóc được, thở được, hãy mang bệnh nhân đi viện.

- Không cố móc dị vật ra ngoài.

Bác sĩ nhi khoa Nguyễn Đức Thường

Xem chi tiết »

Sơ cứu đúng cách khi trẻ hóc dị vật

Bác sĩ Trần Anh Tuấn, Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện Nhi đồng 1 cho biết bệnh viện thường xuyên tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ nhập viện cấp cứu vì dị vật đường thở. Đây là loại tai nạn mà nếu không nhận biết và xử trí kịp thời, đúng cách có thể gây nhiều hậu quả đáng tiếc.
Mới đây, bé gái ở TP HCM được mẹ cho ăn cháo hầm xương, vì vô ý chưa lấy hết vụn xương nên bé bị sặc vào đường thở, khiến bé có dấu hiệu ngạt thở. Do không được sơ cứu đúng cách nên dù đã được đưa đi bệnh viện cấp cứu, lấy mẩu xương vụn ra nhưng bé vẫn bị thiếu oxy lên não, khiến não bị tổn thương với những di chứng nặng nề về sau.
Một em bé cũng đang nhập viện điều trị tại Bệnh viện Nhi đồng 1 vì bị xẹp phổi, khi chụp CT đường thở các bác sĩ mới đồng thời phát hiện có dị vật. Mảnh vụn được lấy ra không xác định được là gì vì đã để quá lâu. "Nếu dị vật nằm quá lâu có thể ảnh hưởng phổi, dẫn đến viêm phổi, làm mủ, hoại tử, áp xe phổi, gây nhiều biến chứng nặng nề...", bác sĩ Tuấn cảnh báo.
Theo bác sĩ Tuấn, việc phát hiện, nhận biết và xử trí đúng hóc dị vật là cực kỳ quan trọng. Cần nghĩ tới dị vật đường thở khi trẻ đang chơi, đang ăn đột nhiên ho, sặc sụa, tím tái, khó thở, ngạt thở, trợn mắt, có thể cố ho, khạc để tống dị vật ra ngoài. Tình trạng này có thể chỉ thoáng qua rồi tự hết nhưng có những trường hợp trẻ ngưng thở và tử vong ngay sau đó.
Khi phát hiện hay nghi ngờ trẻ bị dị vật đường thở, tùy từng trường hợp mà có cách xử trí hợp lý. Cần giữ bình tĩnh, tránh cố gắng móc dị vật ra khỏi miệng trẻ vì chưa chắc lấy ra được mà có khi đẩy vào sâu hơn. Hơn nữa, việc móc họng có thể dẫn đến nôn ói, trẻ hít sặc lại chất ói lại càng nguy hiểm hơn.
- Nếu trẻ vẫn tỉnh táo, hồng hào, không khó thở, vẫn khóc được nói được thì giữ nguyên tư thế ngồi, nhanh chóng mang đến bệnh viện để bác sĩ kiểm tra, nếu đúng dị vật đường thở sẽ lấy ra.
- Nếu trẻ có biểu hiện tím tái, khó thở nặng, ngưng thở, không khóc được, không nói được thì sau khi gọi xe cấp cứu, cần phải tiến hành thủ thuật can thiệp kịp thời trong thời gian đợi xe tới.

Có 2 loại thủ thuật can thiệp

Với trẻ dưới 2 tuổi, dùng phương pháp vỗ lưng ấn ngực

+ Cho trẻ nằm sấp trên cánh tay trái của người sơ cứu, đầu hướng xuống đất. Lưu ý giữ chắc để cổ và đầu trẻ khỏi bị tuột. Dùng gót bàn tay phải vỗ mạnh 5 cái vào vùng lưng giữa 2 xương bả vai của trẻ.

Thủ thuật vỗ lưng. Ảnh: healthlinkbc

+ Sau đó lật trẻ từ tay trái qua tay phải của người sơ cứu. Quan sát em bé xem có hồng hào chưa, có thở, khóc được chưa. Kiểm tra miệng trẻ xem có dị vật nào không và lấy ra. Nếu dị vật vẫn chưa ra ngoài hoặc trẻ vẫn chưa thở thì làm tiếp biện pháp ấn ngực. Lấy 2 ngón tay ấn vào vùng thượng vị (vùng trên rốn và dưới xương ức). Ấn mạnh 5 cái theo chiều từ trên xuống dưới liên tiếp.

Thủ thuật vỗ lưng ấn ngực.

+ Kiểm tra xem bé đã thở, khóc lại chưa, nếu chưa tiếp tục lặp lại động tác này cho đến khi xe cấp cứu tới.

Với trẻ trên 2 tuổi, có thể dùng biện pháp ép bụng, còn được gọi là phương pháp Heimlich

- Trường hợp trẻ còn tỉnh
Để cho trẻ đứng. Người sơ cứu đứng phía sau lưng hoặc quỳ gối, choàng 2 tay ra phía trước ngang thắt lưng. Một tay nắm thành nắm đấm, một tay chồng lên tay còn lại, đặt ngay vào vị trí ở vùng thượng vị, dưới xương ức của trẻ. Ấn mạnh theo hướng từ dưới lên trên 5 cái thật mạnh liên tiếp. Nếu chưa hóc dị vật ra thì có thể lặp lại biện pháp này từ 6 đến 10 lần.

Phương pháp Heimlich. Ảnh: ddccdn

- Trường hợp hôn mê, bất tỉnh
Đặt trẻ nằm ngửa. Người sơ cứu quỳ gối, tựa hai chân hai bên đùi trẻ. Nắm 2 bàn tay thành nắm đấm, đột ngột ấn vào dưới xương ức của trẻ. Ấn mạnh từ dưới lên trên 5 cái liên tiếp.
Trong tình huống bệnh nhân hôn mê và không thở được thì trước tiên phải bắt đầu bằng hà hơi thổi ngạt 2 cái. Nếu dị vật vẫn chưa ra, trẻ vẫn chưa thở được thì cần thì kết hợp vừa hà hơi thổi ngạt vừa dùng tay ấn, cho đến khi dị vật văng ra hoặc bệnh nhân khóc, thở được, hồng hào hơn.
Bác sĩ Tuấn đặc biệt lưu ý, sau các bước sơ cứu, nếu dị vật hóc ra được thì vẫn cần phải mang trẻ đến bệnh viện kiểm tra, đề phòng trường hợp có thể còn sót dị vật.

Lê Phương

Xem chi tiết »

Bé hóc dị vật tưởng nhầm hen suyễn, viêm phổi

Do bé vẫn khó thở kéo dài sau một thời gian điều trị suyễn, gia đình đưa bé xuống TP HCM. Kết quả chụp Xquang phổi thẳng dù không phát hiện dị vật nhưng có dấu hiệu ứ khí trên phim. Khi nội soi đường thở, các bác sĩ phát hiện có nửa hạt đậu phộng nằm dưới thanh môn kích thước 4cm. Sau khi được các bác sĩ gắp dị vật ra, sức khỏe của bé dần ổn định.
Mới đây, bé trai 13 tháng tuổi ngụ tại Bạc Liêu cũng nhập viện tại bệnh viện nhi đồng vì ho, sốt nhiều. Bé được chẩn đoán viêm phổi và dù đã được điều trị nhiều lần nhưng vẫn tái phát liên tục. Kết quả chụp CT scan lồng ngực cho thấy có dị vật dạng xương ở phế quản trung gian phải, gây xẹp thùy giữa phổi phải. Các bác sĩ phải phối hợp nội soi phế quản và gắp được mảnh xương có kích thước 0,3 x 0,5 cm.
Trước đó bé trai 3 tuổi ở Biên Hòa, Đồng Nai cũng từng nhập viện vì ho, khò khè kéo dài cả tháng mà điều trị mãi không hết. Khoảng 1 tháng trước đó, trong lúc đang chơi với cây kèn nhựa, bé đột ngột bị ho sặc sụa, cây kèn đã bị mất một mẩu nhỏ ở đầu kèn nhưng người nhà không để ý. Phim Xquang chụp hình phổi không thấy gì đặc biệt nhưng khi khám phổi cho bé các bác sĩ cũng đã nghe được một âm thanh rất đặc biệt như tiếng "te te" của không khí khi thổi qua một ống hẹp và rỗng. Sau khi đã điều trị kháng sinh và kháng viêm tích cực, các bác sĩ đã quyết định nội soi phế quản và gắp khỏi đường thở của bé một mẩu nhựa trắng hình ống dính rất nhiều đàm nhớt.
Cách đây không lâu, một bé trai nhập viện trong tình trạng khá nặng, xẹp một bên phổi phải kèm suy dinh dưỡng trầm trọng, hơn 1 tuổi nhưng cân nặng chỉ 8 kg. Cách thời điểm nhập viện khoảng 1,5 tháng, bé đang chơi một mình đột nhiên ho sặc sụa, tím tái và được cha mẹ đưa đi bệnh viện. Sau 1 tháng điều trị nhưng không cải thiện, bé được chuyển từ bệnh viện tỉnh đến bệnh viện Nhi đồng. Tại đây, các bác sĩ đã gắp ra được 1 hạt mãng cầu gai có kích thước khoảng 1x1cm nằm ngay giữa ngã ba chỗ nối khí-phế quản, làm bít tắc gần như đường thông khí phổi bên phải của bé.

Hình ảnh hạt mãng cầu nằm bít tắc đường phế quản của bé. Ảnh: BVCC.

Bác sĩ Trần Anh Tuấn, Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện Nhi đồng 1 cho biết, không ít trường hợp dị vật đường thở của trẻ dễ bị tưởng nhầm thành viêm phổi, hen suyễn. Nhiều trẻ được cho dùng kháng sinh kéo dài dẫn đến những biến chứng nặng nề như như xẹp phổi, làm mủ trong phổi, hoại tử, áp xe phổi, tràn khí màng phổi...Có những trường hợp để lại di chứng não suốt đời cho trẻ.
Một số dị vật đường thở thường gặp là các loại hạt thực vật như đậu phộng, hạt dưa, hạt me, mãng cầu..., các loại xương cá, xương heo, lươn... các loại đồ chơi có kích thước nhỏ, một số vật dụng sinh hoạt hằng ngày, các loại pin... Nhiều loại dị vật rất trơn, rất dễ tuột sâu vào lòng phế quản, đi sâu vào trong và gây tổn thương phổi.
"Gần đây xuất hiện một số trường hợp trẻ hóc thạch dừa , rau câu . Đây là dị vật nguy hiểm vì thường mềm, trơn tuột, dễ nát nên khiến các bác sĩ gặp nhiều khó khăn khi lấy ra", bác sĩ Tuấn nhấn mạnh.
Theo bác sĩ Tuấn, phải biết cách phát hiện kịp thời khi trẻ có khả năng bị dị vật đường thở, tránh để quá lâu, dẫn đến nhiều trường hợp đáng tiếc. Phải nghĩ tới dị vật khi trẻ đang chơi đang ăn đột nhiên ho, sặc sụa, tím tái, khó thở, ngạt thở có khi rất đột ngột. Nhiều trẻ có thói quen ngậm đồ chơi, nhặt các đồ vật lạ, thức ăn rơi vãi cho vào miệng rất dễ khiến dị vật lọt sâu vào đường thở mà bố mẹ không biết. Cần đưa trẻ đi khám chuyên khoa khi có biểu hiện ho khò khè lâu ngày, khó thở.

Phụ huynh cần đặc biệt cẩn thận khi để trẻ chơi một mình. Ảnh: quiltingboard.

Bác sĩ Tuấn khuyến cáo, phụ huynh cần luôn để ý đến con, tránh cho bé ăn các loại thực phẩm dễ gây hóc, nghẹt đường thở như các loại hạt, thạch, những loại trái cây có hạt nhỏ... Thức ăn nên cắt làm nhiều mảnh nhỏ, cẩn thận khi chế biến và cho trẻ ăn các đồ ăn có xương. Tránh các thói quen nguy hiểm như bóp mũi nhét đồ ăn vào khi trẻ khóc, biếng ăn.
Ngoài ra, không nên cho trẻ chơi đồ chơi quá nhỏ, góc cạnh, có nhiều bộ phận dễ tách rời, chơi mà không có sự giám sát của người lớn. Không để đồ chơi, vật dụng quá nhỏ, có thể nguy hiểm trong tầm tay của trẻ, gần nơi ăn, nơi ngủ...
"Khi phát hiện trẻ ngậm phải vật lạ trong miệng, cần giữ bình tĩnh, không gây hốt hoảng, sợ hãi cho trẻ. Khi dị vật đã lọt vào đường thở, tùy từng trường hợp mà có cách xử trí đúng đắn , kịp thời để không dẫn đến những hậu quả đáng tiếc", bác sĩ Tuấn lưu ý.

Lê Phương

Xem chi tiết »

Thủ thuật xử trí khi trẻ hóc dị vật

Thủ thuật Heimlich là thủ thuật dùng để cấp cứu khi có dị vật lọt vào đường thở và choán gần hết diện tích của đường thở. Nguyên tắc của Heimlich là tạo một lực tác động mạnh, đột ngột vào 2 buồng phổi bằng cách vỗ từ lưng hoặc ép vào cơ hoành, mục đích tạo ra một áp lực lớn đột ngột trong đường hô hấp đẩy dị vật ra ngoài. Vì thế Heimlich có hiệu quả rất tốt với những dị vật choán gần hết đường thở và dễ di chuyển như viên bi, kẹo... còn những vật khác không choán hết đường thở hoặc có hình dáng góc cạnh thì phải nhờ chuyên khoa tai mũi họng dị vật ra.

Heimlich có hiệu quả từ cú vỗ hoặc cú ép hoành đầu tiên, càng về sau hiệu quả càng giảm dần. Các bước thực hiện:

Bước 1: Kiểm tra xem bé còn thở không

- Nếu bé trở nên tím tái, nhanh chóng kiểm tra ngực bé xem chuyển động lên xuống và lắng nghe nhịp thở.
- Nếu bạn nghĩ bé hóc thứ gì đó, cố gắng loại bỏ dị vật với ngón tay làm thành một cái móc. Chỉ làm điều này nếu bạn có thể nhìn thấy dị vật trong họng con. Nếu không nhìn thấy, tuyệt đối không cho tay vào vì khi đó bạn có thể đẩy vật cản vào sâu trong cổ họng.
- Bạn cũng có thể dùng tay kiểm tra mạch đập của bé.
- Nếu trẻ bất tỉnh, loại bỏ bất cứ thứ gì có thể thấy ở miệng bé và bắt đầu thực hiện thủ thuật cấp cứu cho đến khi xe cứu thương đến.

Bước 2: Gọi xe cấp cứu

Tốt nhất là nhờ người khác làm việc này, trong khi bạn bắt đầu làm sạch các vật gây nghẹt cho bé.

Bước 3: Vỗ lưng

- Đặt bé nằm sấp trên cánh tay, đầu chúc xuống hơi thấp hơn ngực và cánh tay thả lỏng tựa vào cẳng chân bạn. Đỡ đầu của bé bằng lòng bàn tay bạn. Nếu bé quá nặng, bạn có thể đặt bé nằm xuống đùi bạn.
- Dùng gót bàn tay vỗ mạnh 5 cái vào lưng (vùng giữa hai xương bả vai của trẻ).
- Kiểm tra miệng xem có dị vật nào không và lấy ra. Nếu biện pháp vỗ lưng không hiệu quả thì chuyển sang động tác ấn ngực.

Bước 4: Ấn ngực

- Đặt bé nằm trên đùi bạn với đầu thấp hơn thân. Đặt 3 ngón tay phải ở giữa ngực bé (xương ức, ngay dưới núm vú). Ngón giữa của bạn nên để ngay giữa ngực.
- Khi đã đặt các ngón tay đúng chỗ, nâng ngón tay giữa và chỉ sử dụng các ngón tay còn lại để đẩy lên 5 lần, thật chắc.

Bước 5: Kiểm tra lại miệng bé và loại bỏ dị vật

Xem bé đã thở lại chưa, nếu chưa, tiếp tục thực hiện vỗ lưng, ấn ngực cho tới khi xe cấp cứu tới.

Vương Linh (Theo Wikihow)

Xem chi tiết »

Hóc xương cá mà 5 bệnh viện không tìm ra

Một bác sĩ ở BV TMH Trần Quốc Thảo (TPHCM) nói nếu nhìn thấy thì hồi sau rất đơn giản. Y học Việt Nam phát triển đâu thua kém các nước tiên tiến trên thế giới. Từ những năm 80 của thế kỷ trước đã tách thành công cặp song sinh Việt Đức, ngày nay nào là ghép gan, tim và khống chế dịch SARS thành công nhanh nhất. Vậy mà có cái xương cỏn con chiều dài tính bằng cm tiết diện tính bằng mm nằm trong cổ họng mà không máy móc nào ở những BV tôi khám nhìn thấy được. Mong bạn đọc có chuyên môn biết loại máy móc nào và ở đâu có thể nhìn thấy được hãy chỉ giúp cho tôi.

Ngo Van Hoa

Xem chi tiết »

Giúp bé tránh hóc dị vật trong ngày Tết

Dị vật đường thở thường xảy ra ở trẻ nhỏ, tuổi ăn dặm đến 3 tuổi. Ở độ tuổi này trẻ thường tò mò, thích cho vào miệng những vật cầm chơi. Các phản xạ đóng mở thanh quản để bảo vệ đường thở khi ăn uống và khi hít thở chưa thuần thục. Nếu bất cẩn cho trẻ ăn, ngậm các loại hạt này sẽ rất dễ bị sặc gây dị vật đường thở.

Nhiều trường hợp người nhà không nhận biết kịp thời khi trẻ bị sặc để xử trí đúng, dẫn đến bé bị ngưng thở trước khi đến bệnh viện hoặc vào viện muộn. Bé đã bị viêm phổi kéo dài, áp xe phổi, viêm mủ màng phổi rất khó chữa trị.

Nhận biết trẻ bị dị vật đường thở

Trẻ đang ăn, chơi đột ngột ho sặc sụa, khó thở, trợn mắt, mặt tím tái. Sau đó thở ngước, ngưng thở do tắc nghẽn đường thở cấp. Nếu dị vật bít một phần đường thở, trẻ sẽ thở rít kèm theo ho rũ rượi, cơn ho dồn dập, mặt đỏ gay. Cơn ho này kéo dài sau đó dịu đi, chỉ còn những tiếng ho rải rác.

Xử trí tại chỗ

Khi phát hiện hay nghi ngờ trẻ bị dị vật đường thở phải nhanh chóng xử trí không để tránh ngạt thở. Nếu bé nói được, khóc, đưa ngay đến bệnh viện để được khám và gắp dị vật ra. Nếu trẻ khó thở nặng, tím tái, vật vã, hôn mê, thực hiện ngay thao tác vỗ lưng ấn ngực để bé không bị ngạt thở. Trẻ lớn thì làm thủ thuật Heimlich (từ phía sau ôm ngang ngực ấn mạnh để tống dị vật ra ngoài), sau đó đưa đến bệnh viện gần nhất.

Cách phòng tránh

Không nên để hạt dưa, hạt bí gần tầm nhìn, tầm với của trẻ. Không để vương vãi trên sàn nhà hạt dưa hấu, hạt mãng cầu, vỏ hạt dưa, vỏ hạt bí, trẻ có thể nhặt cho vào miệng.

Không cho trẻ nhỏ ăn dưa hấu chưa lấy hết hạt ra hoặc các loại hạt dưa, hạt bí, đậu phộng. Không cho trẻ ngậm miếng dưa leo, mảnh bánh tráng. Không cho bé chơi với các loại hạt, đồng tiền, đồ vật nhỏ.

Tránh ép trẻ ăn uống khi đang khóc. Không cho bé ngập thức ăn trong miệng và đùa giỡn. Nếu nhìn thấy bé cho những thức ăn này vào miệng cũng không vội la làm trẻ khóc thét dễ bị sặc.

Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Thị Kim Thoa
Bệnh viện Nhi Đồng 1 - TP HCM

Xem chi tiết »

Mẹo chữa hóc xương cá bằng vỏ cam

Bị hóc xương cá hãy ngậm một miếng vỏ cam vài phút rồi nuốt đi sẽ khỏi. Ảnh: vnhow.

Một số mẹo chữa hóc xương cá trong dân gian như sau:

- Dùng viên vitamin C ngậm vài phút sẽ làm trôi xương cá mắc trong họng.

- Ngậm một miếng vỏ cam vài phút rồi nuốt đi cũng làm xương cá ra và trôi xuống dạ dày.

- Lấy một tép tỏi cắt làm đôi bịt vào hai lỗ mũi. Đồng thời lấy một muỗng đường cát trắng bỏ vào miệng nuốt (không dùng nước). Nếu chưa khỏi thì làm thêm một lần như thế nữa, xương cá sẽ tự trôi xuống dạ dày.

Nếu áp dụng các phương pháp trên không khỏi nên nhờ đến sự can thiệp của bác sĩ ngay nhé các bạn.

Thiên Lý (Đồng Nai)

Xem chi tiết »

Lưu ý khi bị hóc xương

Bà Hiền, quê Bình Phước, vẫn chưa hết bàng hoàng sau đợt phải đến TP HCM để chữa trị hóc xương cá. Hóc xương khi ăn cá nục gai, thay vì đến bệnh viện, bà lại "nghe ai chỉ gì làm nấy", dùng hết cách này đến mẹo khác nhằm làm trôi xương. Sau khi thử nuốt cơm, nuốt vỏ cam, vỏ bưởi không công hiệu, gia đình bà chạy đi tìm người đẻ ngược để nhờ vuốt, bấm huyệt, rồi chạy chữa thầy lang.

Xương không những không trôi xuống bụng như mong muốn mà còn đâm sâu vào vùng họng, khiến bà bị đau nhức dữ dội. Đến ngày thứ ba, khạc ra máu, bà mới lặn lội lên TP HCM để điều trị. "Các bác sĩ kết luận thực quản của tôi bị tổn thương nặng, nếu để lâu thêm thì sẽ rất nguy hiểm", bà Hiền cho biết.

Hóc xương nếu không chữa trị kịp thời có thể để lại nhiều biến chứng nguy hiểm. Ảnh: ST

Các bệnh viện nhi cũng từng tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ em bị hóc xương, khi được đưa đến chữa trị thì đã bị phù thanh quản do bố mẹ cố tình móc tay vào miệng trẻ hoặc bắt ép khạc nhiều lần nhằm mong xương rơi ra.

Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Lâm Hoàng Yến, Khoa Tai - Mũi - Họng Bệnh viện Nhân dân 115, hóc xương có thể gây viêm, làm mủ, thủng động mạch, áp-xe tại chỗ bị đâm vào, gây biến chứng rất nặng, có nguy cơ bị thủng mạch máu. Cũng có những trường hợp xương chui vào lồng ngực làm áp xe trung thất, áp xe màng phổi; mức độ tử vong ở những trường hợp này là rất cao.

Một trong những sai lầm của nhiều người là áp dụng các cách chữa mẹo, tự ý xử lý tại nhà bằng biện pháp dân gian trước khi tìm đến các cơ sở y tế. Các phương pháp như nuốt cơm, nuốt một số loại quả, vỏ, lá… là khá rủi ro. Đôi khi, với những loại xương nhỏ, đơn giản, cách làm này có thể chữa khỏi, nhưng nhiều trường hợp việc nuốt các chất hỗ trợ chỉ càng làm xương đâm sâu vào thực quản, gây hậu quả nghiêm trọng.

Khi bị hóc xương cần lưu ý:

Khi thấy có dấu hiệu bị hóc xương:

- Cần ngay lập tức ngưng nuốt. Thói quen cố nuốt khi có dị vật trong cổ không thể làm xương trôi xuống mà chỉ càng khiến cho xương đâm sâu hơn, gây tổn thương.

- Cần cố gắng nôn ọe ra càng sớm càng tốt.

Khi đã bị hóc:

- Không nên ăn bất cứ thứ gì nhằm đẩy xương xuống.

- Nếu thấy xương cắm vào những vị trí có thể nhìn thấy được như hanh nhân khẩu cái, màn hầu hay thành sau họng, có thể dùng kẹp y khoa để gắp ra.

- Nhanh chóng đến gặp bác sĩ càng sớm càng tốt. Nhập viện muộn sẽ làm cho việc điều trị phức tạp hơn do khó xác định vị trí của xương.

Lê Phương

Xem chi tiết »

Hóc thạch, bé 14 tháng tuổi suýt gặp tử thần

Tai nạn xảy ra ngày 4/10. Bé được bà nội đưa sang nhà hàng xóm chơi, chia nửa miếng thạch rau câu. Nhai một lúc, bé lên cơn ho sặc sụa. Bà nội vội bế dốc người cháu xuống và vỗ vào lưng nhưng không có tác dụng, bé càng ho dữ hơn, người tím tái.

Bé được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Bắc Giang cấp cứu (cách nhà 300 m), trong tình trạng tím tái toàn thân và ngưng thở. Bác sĩ tiến hành cấp cứu, truyền dịch, bóp bóng thở, đặt nội khí quản, sau đó chuyển bé đến Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương (Hà Nội). Các bác sĩ đã nội soi và cố gắp những mảnh thạch vụn trong đường thở, tuy nhiên bé vẫn ngừng thở, khắp người tím đen.

Dù thời gian ngừng thở lâu nhưng rất may não bé chưa bị tổn thương. Ảnh hai mẹ con bé Nghĩa: N.P.

Kết quả đo độ bão hòa oxy trong máu của bé chỉ đạt 30-40 (trong khi người bình thường là 95, người có độ bão hòa oxy 92 đã phải thở máy). Bé được chuyển sang khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai cấp cứu.

Phó giáo sư Nguyễn Tiến Dũng, Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, để cứu em, các bác sĩ đã tiến hành xoa bóp tim ngoài lồng ngực. Rất may, sau 15 phút tim bé đã đập trở lại.

"Hóc thạch là hóc dị vật nguy hiểm nhất, rất khó gắp hết ra khỏi đường thở bởi thạch trơn, dễ nát ra thành các viên nhỏ. Nếu cứ cố gắng hút hết dị vật trẻ sẽ bị thiếu oxy trầm trọng, thậm chí dẫn đến tử vong. Vì thế, khi cấp cứu phải luân chuyển liên tục giữa xông cung cấp oxy và hút dị vật. Phải mất gần 2 ngày chúng tôi mới hút hết được dị vật ra khỏi đường thở của trẻ", phó giáo sư Dũng nói.

Cũng theo ông, hầu hết trường hợp trẻ bị hóc thạch đều tử vong. Vì thế, việc cứu sống của bé là thành công rất lớn.

Hiện sức khỏe của bé bệnh nhi đã ổn định, dù thời gian ngưng thở lâu nhưng kết quả xét nghiệm cho thấy não không bị ảnh hưởng. Dự kiến 1-2 ngày tới bé có thể xuất viện.

Nam Phương

Xem chi tiết »

Bé trai bị xẹp phổi do hóc xương lợn

Mảnh xương khiến phổi bị tổn thương. Ảnh chụp phim X-Quang

Theo phụ huynh, cách đây 4 tháng bé bị sặc cháo, sau đó cứ ho kéo dài và thường xuyên lên cơn sốt, uống đủ loại thuốc nhưng không khỏi.

Tại khoa Nội tổng quát 2 Bệnh viện Nhi Đồng 1, kết quả X-quang ngực cho thấy thùy phổi bên phải cháu bé bị viêm xẹp. Chụp CT lồng ngực, các bác sĩ phát hiện dị vật dạng xương nằm ở phế quản trung gian phải. Đây là nguyên nhân gây xẹp thùy phổi phải.

Bằng phương pháp nội soi phế quản, các bác sĩ đã gắp thành công dị vật là mảnh xương lợn. Phụ huynh cho rằng có thể xương thể lẫn trong món cháo mà bé sặc từ nhiều tháng trước.

Một tuần sau khi điều trị, hiện sức khỏe của bệnh nhi đã ổn định. Các bác sĩ khuyên phụ huynh khi nấu cháo cho bé ăn nên hết sức cẩn thận với những mảnh xương bị vỡ dễ dàng gây sặc dẫn đến hóc kẹt đường thở. Cách tốt nhất là nên lọc thật kỹ để loại tất cả mảnh xương vụn rồi mới dùng nước thịt mang đi nấu cháo.

Những trường hợp trẻ bị sặc sau đó có biểu hiện ho kéo dài kèm sốt, phụ huynh nên đưa con đi khám để có hướng xử trí nhằm phòng tránh biến chứng.

Thiên Chương

Xem chi tiết »